| ΑΘΛΗΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ |
| ΑΘΛΗΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ Σήμερα που το παιγνίδι έχει δώσει τη θέση του στην οργανωμένη άθληση και χιλιάδες παιδιά κάθε ηλικίας αθλούνται είναι αναγκαία η συμβολή της αθλητιατρικής επιστήμης στην πρόληψη τραυματισμών, βελτίωση τεχνικής προπόνησης και καλύτερης αθλητικής απόδοσης στα παιδιά-αθλητές. Επίσης οι γονείς και οι προπονητές θα πρέπει να γνωρίζουν τις βασικές αρχές ανάπτυξης των παιδιών και να θυμούνται ότι τα παιδιά δεν είναι ενήλικες για να τα πιέζουν με βάση τα δικά τους κριτήρια. Οι τραυματισμοί στα παιδιά αθλητές συμβαίνουν στα άλματα ανάπτυξης (growth spurts) που είναι τα 7-8 έτη και στην εφηβεία τα 11-13 έτη για τα κορίτσια και 12-14 έτη για τα αγόρια. Σε αυτές τις ηλικίες ο συζευκτικός χόνδρος (και συνεπώς τα οστά) μεγαλώνει πιο γρήγορα από τα μαλακά μόρια, δημιουργούνται μυϊκές ανισορροπίες και δυσκαμψίες στους τένοντες που προδιαθέτουν σε τραυματισμούς (οστεοχονδρίτιδες, επιφυσίτιδες, κακώσεις του συζευκτικού χόνδρου). Είναι γνωστό επίσης, ότι μεταξύ 9 και 13 ετών τα παιδιά διανύουν μια προσωρινή μεταβατική περίοδο νευρομυϊκού υποσυντονισμού (neuromuscular undercoordination) που τα κάνει αδέξια. Υπάρχουν παιδιά με υπερβολικό ρυθμό σωματικής ανάπτυξης χωρίς την αντίστοιχη μυοσκελετική ωρίμανση (grow into their bodies) και άλλα με μειωμένο ενδιαφέρον για το συγκεκριμένο άθλημα με αποτέλεσμα να είναι επιρρεπή σε τραυματισμούς. Από τα παραπάνω γίνεται σαφής η αναγκαιότητα μιας ισορροπίας μεταξύ της γρήγορης σωματικής ανάπτυξης και της ασφαλής τεχνικής προπόνησης. Αυτό διασφαλίζεται μέσα από τον ετήσιο αθλητιατρικό προληπτικό έλεγχο που αναγνωρίζει όλα τα παραπάνω στοιχεία επιτρέποντας στον προπονητή να λειτουργήσει σε ασφαλή πλαίσια. Ο αθλητιατρικός προληπτικός έλεγχος πρέπει να γίνεται 4-6 εβδομάδες πριν την έναρξη της αθλητικής περιόδου για να προλάβει ο αθλητής να διορθώσει τα προβλήματα που πιθανά θα βρεθούν στον προληπτικό έλεγχο. Αξίζει να επισημανθεί η σημασία του προσυγκοπτικού και συγκοπτικού (λιποθυμία) επεισοδίου. Μερικές φορές είναι τα συμπτώματα προαναγγελίας του αιφνίδιου θανάτου των αθλητών που οφείλεται στην υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια. Η εργαστηριακή διάγνωση γίνεται με τεστ κόπωσης (ηλεκτροφυσιολογικές βλάβες) και το υπερηχογράφημα καρδιάς (δομικές βλάβες). Το προκάρδιο άλγος σπάνια οφείλεται σε καρδιακά αίτια σε παιδιά. Αποκτά σημασία όταν εμφανίζεται κατά τη διάρκεια της άσκησης και υφίεται με τη διακοπή της. Η λοιμώδης μονοπυρήνωση είναι επικίνδυνη στα σπορ επαφής λόγω της σπληνομεγαλίας που μπορεί να ριχθεί ακόμα και ένα μήνα μετά την εκδήλωση της νόσου. Χρειάζεται έλεγχος με υπερηχογράφημα και πιθανόν αξονική τομογραφία πριν δοθεί άδεια έναρξης του αθλήματος. Με τον ειδικό ορθοπεδικό προληπτικό έλεγχο ελέγχονται οι μυϊκές αδυναμίες, οι συνδεσμικές αστάθειες, η έλλειψη ελαστικότητας. Έτσι συνιστώνται ασκήσεις ενδυνάμωσης, διατάσεις και ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας με βάση το άθλημα. Σημαντική βοήθεια για την άθληση ή την επάνοδο μετά από τραυματισμό είναι το είδος του αθλήματος με βάση το επίπεδο επαφής. ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΑΘΛΗΜΑΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΕΠΑΦΗΣ Υψηλή επαφή Περιορισμένη επαφή Καμία επαφή Ποδόσφαιρο Ποδηλασία Γκόλφ Μπάσκετ Κωπηλασία Ξιφασκία Πολεμικές τέχνες Πετοσφαίριση Τέννις Πυγμαχία Σκουώς Τρέξιμο Πόλο Ρυθμική Κολύμβηση Πάλη Μπέϊζμπωλ Ακοντισμός Σκι με άλματα Ράγκμπυ Σκοποβολή Χάντμπωλ Χόκεϋ Ιππασία Ακολουθεί το πρωτόκολλο που πρέπει να ακολουθείται σε ένα προληπτικό αθλητιατρικό έλεγχο σε παιδιά αθλητές. Όπως φαίνεται για να είναι πλήρης ο έλεγχος είναι αναγκαία η συμμετοχή τριών ιατρικών ειδικοτήτων παιδιάτρου, καρδιολόγου και ειδικού αθλητίατρου. ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΑΘΛΗΤΙΑΤΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: ΤΗΛΕΦΩΝΟ: ΑΘΛΗΜΑ: ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΙΑΤΡΟΥ: Α) ΓΕΝΙΚΟ ΙΑΤΡΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ (συμπληρώνεται από το γονέα) Σημειώστε εάν εσείς (ο αθλούμενος) ή κάποιο μέλος της οικογένειά σας έχει κάποια ή κάποιες από τις παρακάτω παθήσεις. 1) Άσθμα 2) Δύσπνοια 3) Αναιμία 4) Ηπατίτιδα 5) Λοιμώδη μονοπυρήνωση 6) Σακχαρώδη διαβήτη 7) Διαταραχές θυρεοειδούς 8) Οστεοπόρωση 9) Υπέρταση 10) Καρδιοπάθεια (έμφραγμα, ισχαιμία) 11) Γαστρεντερικές διαταραχές 12) Διαταραχές από το ουροποιητικό 13) Επιληψία ή σπασμούς 14) Εγκεφαλική διάσειση 15) Κεφαλαλγίες 16) Ιστορικό ιλίγγων 17) Ιστορικό λιποθυμίας (συγκοπτικό ή προσυγκοπτικό επεισόδιο) 18) Θερμοπληξία 19) Απουσία οργάνου (οφθαλμού, νεφρού) Εάν ισχύει κάτι από τα παραπάνω εξηγείστε λεπτομέρειες: 20) Αλλεργίες: 21) Λήψη φαρμάκων. Ποιά είναι αυτά: Αιτία λήψης: 22) Φοράτε γυαλιά ή φακούς επαφής: 23) Έχετε νοσηλευθεί σε νοσοκομείο: Αν ναι με ποιά διάγνωση: 24) Σας έχει απαγορευθεί η συμμετοχή σε άθλημα για ιατρικούς λόγους: Αν ναι εξηγείστε τους λόγους: 25) Έχετε φυσιολογικό εμμηνορυσιακό κύκλο: Β) ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ (από το γονέα και τον ασθενή) Αναφέρατε οποιαδήποτε μυοσκελετική κάκωση συμπεριλαμβανομένου διαστρεμμάτων, εξαρθρημάτων, καταγμάτων και χειρουργείων. ΠΕΡΙΟΧΗ ΔΕΞΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΗΜ\ΝΙΑ ΤΥΠΟΣ ΚΑΚΩΣΗΣ Άκρο πόδι Ποδοκνημική Γόνατο-κνήμη Μηρός Ισχίο Σπονδυλική στήλη Ώμος Άνω άκρο Αντιβράχιο Πηχεοκαρπική Άκρα χείρα Κρανίο Αυχένας Άλλα Υπάρχει κάποια ασθένεια ή βλάβη που παρακολουθείτε από ιατρό: Δηλώνω υπεύθυνα ότι τα παραπάνω στοιχεία είναι πραγματικά. Ο ασθενής Ο γονέας 1) ΓΕΝΙΚΟΣ ΑΘΛΗΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Αρτηριακή πίεση Σφυγμοί Ύψος Βάρος Καρδιακός Ρυθμός Αρρυθμία Φυσήματα Αναπνευστικό Έλεγχος κοιλιακών οργάνων Έλεγχος γεννητικών οργάνων (Σταδιοποίηση κατά Tanner) Έλεγχος όρασης ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 2) ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΟΣ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: ΤΗΛΕΦΩΝΟ: ΗΛΙΚΙΑ: ΑΘΛΗΜΑ: Α) ΙΣΤΟΡΙΚΟ Χρόνια ενασχόλησης με το άθλημα: Παράλληλα αθλήματα: Ώρες εβδομαδιαίας προπόνησης: Αθλητικός εξοπλισμός (ρούχα-παπούτσια-όργανα): Επιφάνεια άθλησης: Τεχνική προπόνησης (έλεγχος προγράμματος ημέρας- εβδομάδος-επίσημων αγώνων) Ιστορικό τραυματισμών ΝΑΙ ΟΧΙ Αν ΝΑΙ α) πότε έγινε β) εντόπιση γ) είδος θεραπείας δ) χρόνος αποχής Β) ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ Σωματικός τύπος ενδομορφικός εκτομορφικός μεσομορφικός Στάση σώματος σκολίωση κύφωση λόρδωση φυσιολογική Βάδιση Έλεγχος αρθρώσεων 1) Άκρος πόδας εύρος κίνησης σταθερότητα πρηνισμός υπτιασμός ουδέτερη θέση 2) Γόνατο εύρος κίνησης σταθερότητα ραιβογωνία βλαισογωνία ουδέτερη θέση 3) Αυχένας εύρος κίνησης σταθερότητα 4) Ώμοι εύρος κίνησης σταθερότητα 5) Έλεγχος ελαστικότητας α) οπίσθιων μηριαίων β) τετρακεφάλου γ) προσαγωγών δ) απαγωγών-λαγονοκνημιαίας ταινίας ε) λαγονοψοϊτη 6) Έλεγχος μυϊκής ισχύος α) κοιλιακών με Kendal test β) τετρακεφάλου γ) οπίσθιων μηριαίων δ) αυτοχθόνων μυών άκρου ποδός 7) Έλεγχος ανισοσκελίας 8) Έλεγχος μυϊκών ατροφιών ή υπερτροφιών ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Γενική αίματος Βιοχημικός έλεγχος ΗΚΓ Ελεύθερος ιατρού: Δεν μπορεί να συμμετάσχει στο άθλημα διότι: Υπογραφή ιατρού Ημερομηνία ΑΓΗΣΙΛΑΟΣ ΑΛΙΓΙΖΑΚΗΣ ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΟΣ ΣΤΗΝ ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΤΟΥ ΓΟΝΑΤΟΣ ΖΩΓΡΑΦΟΥ 11 ΤΗΛ. 2810283056 ΚΙΝ. 6946280497 |